Sözlük

Bilsen İyi Olur!
a b c d e f g h I J k l m n o p q r s t u v w X y z
Açığa Satış.Short Selling

Yatırımcının sahip olmadığı bir hisse senedini ödünç alarak satması, fiyat düştüğünde geri alıp iade ederek aradaki farktan kâr etmeyi amaçlayan işlem türüdür.

Açık Pozisyon.Open Position

Yatırımcının henüz kapatılmamış, kâr veya zarar riski taşımaya devam eden alım veya satım işlemini ifade eder.

Ağırlıklı Ortalama Fiyat.Volume Weighted Average Price (VWAP)

İşlem hacmine göre ağırlıklandırılmış, belirli bir zaman dilimindeki ortalama işlem fiyatını ifade eder.

Aktif.Asset

Bir şirketin sahip olduğu ve ekonomik değeri bulunan, gelecekte fayda sağlaması beklenen tüm varlıkları ifade eder.

Alım Emri.Buy Order

Yatırımcının belirli bir hisse senedini almak için borsaya ilettiği talimatı ifade eder.

Alım Satım.Trading

Menkul kıymetlerin borsada karşılıklı olarak alınıp satılması sürecini ifade eder.

Alt Pazar.Sub-Market

Borsa İstanbul'da, Ana Pazar ve Yıldız Pazar kriterlerini henüz sağlamayan şirket paylarının işlem gördüğü pazar segmentidir (BIST SubMarket).

Amortisman.Depreciation

Duran varlıkların zaman içinde kullanım, aşınma veya eskime nedeniyle değer kaybının muhasebeleştirilmesidir.

Ana Pazar.Main Market

Borsa İstanbul'da, belirli büyüklük ve kurumsallaşma kriterlerini sağlayan şirketlerin paylarının işlem gördüğü pazar segmentidir.

Analist Tavsiyesi.Analyst Recommendation

Yatırım kuruluşu analistlerinin bir hisse senedi için al, tut veya sat şeklinde sunduğu görüşü ifade eder.

Anonim Şirket.Joint Stock Company

Sermayesi paylara bölünmüş ve ortaklarının sorumluluğu koydukları sermaye ile sınırlı olan şirket türüdür; borsada işlem gören şirketlerin hukuki yapısıdır.

Aracı Kurum.Brokerage House

Yatırımcılar adına borsada emir iletme, saklama ve danışmanlık gibi sermaye piyasası faaliyetlerini yürütmeye yetkili kuruluştur.

Arbitraj.Arbitrage

Aynı varlığın farklı piyasalardaki fiyat farklılıklarından risksiz kazanç elde etmek amacıyla eşzamanlı alım ve satım yapılmasıdır.

Arz.Supply

Bir piyasada satışa sunulan hisse senedi veya varlık miktarını ifade eder.

Ayı Piyasası.Bear Market

Fiyatların uzun süre boyunca düşüş eğiliminde olduğu piyasa dönemini ifade eder.

Baz Puan.Basis Point

Yüzde birin yüzde biri, yani 0,01 puanlık değişimi ifade eden ölçü birimidir; faiz ve getiri değişimlerinde kullanılır.

Bedelli Sermaye Artırımı.Rights Issue

Şirketin mevcut ortaklarına belirli bir bedel karşılığında yeni pay alma hakkı tanıyarak sermayesini artırmasıdır.

Bedelsiz Sermaye Artırımı.Bonus Issue

Şirketin iç kaynaklarını (yedek akçe, kâr vb.) sermayeye ekleyerek ortaklara karşılıksız pay dağıtmasıdır.

Bilanço.Balance Sheet

Bir şirketin belirli bir tarihteki varlık, borç ve öz kaynaklarını gösteren temel finansal tablodur.

Birincil Piyasa.Primary Market

Menkul kıymetlerin ilk kez ihraç edilerek yatırımcılara satıldığı piyasayı ifade eder.

Blok Satış.Block Trade

Borsada, belirlenen asgari tutarın üzerindeki hisse senedi işlemlerinin özel kurallarla gerçekleştirilmesidir.

Boğa Piyasası.Bull Market

Fiyatların sürdürülebilir şekilde yükseliş eğiliminde olduğu piyasa dönemini ifade eder.

Bono.Bill

Vadesi bir yıldan kısa olan, ihraççının belirli bir tutarı geri ödemeyi taahhüt ettiği borçlanma aracıdır.

Borç.Liability

Bir şirketin üçüncü kişilere olan mali yükümlülüklerinin toplamını ifade eder.

Borsa.Stock Exchange

Menkul kıymetlerin güvenli ve şeffaf bir ortamda alınıp satıldığı, arz ve talebin buluştuğu organize piyasadır.

Borsa Endeksi.Stock Market Index

Belirli kriterlere göre seçilmiş bir hisse senedi grubunun ortalama performansını gösteren göstergedir (BIST 100 gibi).

Brüt Kâr.Gross Profit

Net satışlardan satılan malın maliyetinin çıkarılmasıyla elde edilen kâr tutarıdır.

Cari Değer.Present Value

Gelecekte elde edilecek bir nakit akışının bugünkü değere indirgenmiş halidir.

Cari Oran.Current Ratio

Kısa vadeli varlıkların kısa vadeli borçlara bölünmesiyle hesaplanan, şirketin kısa vadeli borç ödeme gücünü gösteren orandır.

Çarpan Analizi.Multiples Analysis

Şirketlerin F/K, PD/DD gibi çarpanlar üzerinden karşılaştırılarak değerlendirildiği analiz yöntemidir.

Çeyrek Bilanço.Quarterly Financial Statement

Şirketlerin üç aylık dönemler halinde kamuya açıkladığı finansal tabloyu ifade eder.

Çift Dip Formasyonu.Double Bottom Pattern

Fiyatın iki kez aynı seviyeye gerileyip yükseldiği, olası bir yükseliş dönüşünü işaret eden formasyondur.

Çift Tepe Formasyonu.Double Top Pattern

Fiyatın iki kez aynı seviyeye yükselip geri çekildiği, olası bir trend dönüşünü işaret eden teknik analiz formasyonudur.

Ciro.Revenue

Bir şirketin belirli bir dönemde gerçekleştirdiği toplam satış tutarını ifade eder.

Ciro Büyümesi.Revenue Growth

Bir şirketin satış gelirlerinin önceki döneme göre yüzdesel artışını ifade eder.

Çıkarılmış Sermaye.Issued Capital

Bir şirketin fiilen ihraç ederek yatırımcılara sunduğu sermaye tutarını ifade eder.

Çıkış Fiyatı.Exit Price

Bir yatırımcının pozisyonunu kapatarak varlığı sattığı fiyat seviyesini ifade eder.

Çıplak Açığa Satış.Naked Short Selling

Satıcının hisse senedini ödünç almadan veya bulundurmadan açığa satış yapmasıdır; birçok piyasada kısıtlanmıştır.

Dağıtılabilir Kâr.Distributable Profit

Şirketin kanuni yükümlülükler yerine getirildikten sonra ortaklara temettü olarak dağıtabileceği kâr tutarıdır.

Defter Değeri.Book Value

Bir şirketin öz kaynaklarının, çıkarılmış pay sayısına bölünmesiyle bulunan, bilançoya dayalı hisse başına değeridir.

Değerleme.Valuation

Bir şirketin veya varlığın gerçek ya da adil değerinin çeşitli yöntemlerle hesaplanması sürecidir.

Destek Seviyesi.Support Level

Fiyatın düşüş sırasında alım baskısıyla karşılaşıp altına inmekte zorlandığı teknik analiz seviyesidir.

Devlet Tahvili.Government Bond

Devletin finansman ihtiyacını karşılamak amacıyla ihraç ettiği, vadesi bir yıldan uzun borçlanma aracıdır.

Devre Kesici.Circuit Breaker

Aşırı fiyat dalgalanmalarında işlemleri geçici olarak durdurarak piyasayı sakinleştirmeyi amaçlayan borsa mekanizmasıdır.

Direniş Seviyesi.Resistance Level

Fiyatın yükseliş sırasında satış baskısıyla karşılaşıp aşmakta zorlandığı teknik analiz seviyesidir.

Dolaşımdaki Pay Sayısı.Free Float

Bir şirketin toplam paylarından, kurucu ortaklar dışında halka açık ve fiilen işlem gören kısmını ifade eder.

Döviz Kuru.Exchange Rate

Bir ülke parasının başka bir ülke parası karşısındaki değişim değerini ifade eder.

Duran Varlık.Fixed Asset

Bir işletmenin uzun vadede kullanmak amacıyla elinde bulundurduğu, kolayca nakde dönüştürülemeyen varlıklardır.

Düşüş Trendi.Downtrend

Fiyatların art arda daha düşük tepe ve diplerle seyrettiği eğilimi ifade eder.

Ekonomik Kriz.Economic Crisis

Bir ekonomide üretim, istihdam ve finansal istikrarın ciddi biçimde bozulduğu dönemi ifade eder.

Elde Tutma Süresi.Holding Period

Bir yatırımcının bir varlığı satın aldığı tarihten elden çıkardığı tarihe kadar geçen süredir.

Emir.Order

Yatırımcının aracı kurum aracılığıyla borsaya ilettiği alım veya satım talimatını ifade eder.

Emir Defteri.Order Book

Belirli bir hisse senedi için o an piyasada bekleyen tüm alım ve satım emirlerinin listelendiği kaydı ifade eder.

Emisyon Primi.Share Premium

Payların nominal değerinin üzerinde bir fiyatla ihraç edilmesi durumunda oluşan fark tutarıdır.

Emtia.Commodity

Altın, petrol, buğday gibi standartlaştırılmış, piyasalarda alınıp satılan temel mal ve hammaddeleri ifade eder.

Endeks.Index

Belirli kriterlere göre bir araya getirilmiş menkul kıymet grubunun ortalama fiyat performansını ölçen göstergedir.

Enflasyon.Inflation

Bir ekonomideki genel fiyat düzeyinin sürekli ve belirgin şekilde artmasıdır.

Esas Sözleşme.Articles of Association

Bir anonim şirketin kuruluş amacını, sermaye yapısını ve işleyiş kurallarını belirleyen temel belgedir.

Eşik Değer.Threshold Value

Belirli bir işlemin ya da bildirimin (örneğin pay alım teklifi zorunluluğunun) tetiklendiği yasal veya teknik sınır seviyesidir.

Etkin Piyasa Hipotezi.Efficient Market Hypothesis

Fiyatların mevcut tüm bilgiyi anında yansıttığını ve bu nedenle piyasayı sürekli olarak yenmenin mümkün olmadığını savunan teoridir.

Faaliyet Kârı.Operating Profit

Bir şirketin ana faaliyet konusundan, finansman gelir ve giderleri hariç elde ettiği kârı ifade eder.

Faiz Oranı.Interest Rate

Borç verilen paranın kullanım bedelinin yüzde olarak ifadesidir.

Fiili Dolaşım Oranı.Free Float Ratio

Bir şirketin halka açık ve fiilen işlem gören pay oranını ifade eder.

Finansal Kaldıraç.Financial Leverage

Bir şirketin veya yatırımcının yatırımlarını borçlanarak büyütmesi ve böylece hem kâr hem zarar potansiyelini artırmasıdır.

Finansal Tablo.Financial Statement

Bir şirketin mali durumunu ve faaliyet sonuçlarını gösteren bilanço, gelir tablosu gibi raporların genel adıdır.

Fiyat/Defter Değeri Oranı.Price/Book Ratio (P/B)

Hisse senedi piyasa fiyatının, hisse başına defter değerine bölünmesiyle hesaplanan değerleme oranıdır.

Fiyat/Kazanç Oranı.Price/Earnings Ratio (P/E)

Hisse senedi fiyatının, hisse başına kâra bölünmesiyle bulunan ve şirketin ne kadar sürede kazancıyla kendini amorti ettiğini gösteren orandır.

Fon.Fund

Yatırımcılardan toplanan paraların profesyonel yöneticiler tarafından çeşitli varlıklara yatırıldığı ortak yatırım aracıdır.

Formasyon.Chart Pattern

Fiyat grafiklerinde tekrar eden, gelecekteki fiyat hareketleri hakkında ipucu veren şekillenmeleri ifade eder.

Forward İşlem.Forward Contract

Taraflar arasında, bir varlığın gelecekteki bir tarihte önceden belirlenen fiyattan alınıp satılmasını öngören özel sözleşmedir.

Future Sözleşmesi.Futures Contract

Standartlaştırılmış, borsada işlem gören, belirli bir varlığın gelecekteki bir tarihte teslimini öngören vadeli işlem sözleşmesidir.

Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı.Real Estate Investment Trust (REIT)

Esas olarak gayrimenkul ve gayrimenkule dayalı projelere yatırım yapan sermaye piyasası kurumudur.

Gelir Tablosu.Income Statement

Bir şirketin belirli bir dönemdeki satış, gider ve kâr/zarar kalemlerini gösteren finansal tablodur.

Gelişen İşletmeler Pazarı.Emerging Companies Market

Borsa İstanbul'da, büyüme potansiyeli taşıyan küçük ve orta ölçekli şirketlerin sermaye piyasalarından fon sağlayabilmesi için oluşturulmuş pazar segmentidir.

Genel Kurul.General Assembly

Şirket ortaklarının bir araya gelerek yönetim kurulu seçimi, kâr dağıtımı gibi konularda karar aldığı toplantıdır.

Getiri.Return

Bir yatırımdan belirli bir dönemde elde edilen kazancın, yapılan yatırıma oranını ifade eder.

Girdi Maliyeti.Input Cost

Bir şirketin üretim sürecinde kullandığı hammadde ve kaynaklar için katlandığı maliyeti ifade eder.

Gösterge.Indicator

Fiyat ve hacim verilerinden türetilen, piyasa yönü hakkında fikir veren teknik analiz ölçütüdür.

Grafik.Chart

Fiyat ve hacim verilerinin zaman içindeki değişimini görsel olarak gösteren teknik analiz aracıdır.

Grup Payı.Grup Payı

Bir holding veya şirketler grubuna ait, birbirleriyle iştirak ilişkisi bulunan payları ifade eder; İngilizcede karşılığı olan yerleşik bir terim bulunmadığından Türkçe kullanılır.

Günlük İşlem Hacmi.Daily Trading Volume

Bir hisse senedinin bir işlem gününde el değiştiren toplam adet veya tutarını ifade eder.

Güven Endeksi.Confidence Index

Tüketici veya yatırımcıların ekonomiye ilişkin beklentilerini ölçen göstergedir.

Hacim.Volume

Belirli bir sürede el değiştiren toplam pay adedini veya tutarını ifade eder.

Halka Açıklık Oranı.Public Float Ratio

Bir şirketin paylarının halka arz edilmiş ve borsada işlem gören kısmının toplam sermayeye oranıdır.

Halka Arz.Initial Public Offering (IPO)

Bir şirketin paylarının ilk kez geniş bir yatırımcı kitlesine satılarak borsada işlem görmeye başlamasıdır.

Hareketli Ortalama.Moving Average

Belirli bir dönemdeki fiyatların ortalamasını alarak trendi yumuşatan teknik analiz göstergesidir.

Hazine Payı.Treasury Shares

Şirketin geri satın alarak elinde tuttuğu, oy ve temettü hakkı askıya alınmış kendi paylarını ifade eder.

Hedge (Riskten Korunma).Hedging

Bir yatırımın taşıdığı riski azaltmak amacıyla ters yönlü pozisyon alma stratejisidir.

Hesap Özeti.Account Statement

Yatırımcının aracı kurum nezdindeki hesap hareketlerini gösteren rapordur.

Hisse Başına Kâr.Earnings Per Share (EPS)

Şirketin net kârının, pay sayısına bölünmesiyle bulunan orandır.

Hisse Bölünmesi.Stock Split

Bir hisse senedinin nominal değerinin küçültülerek pay sayısının artırılması işlemidir.

Hisse Geri Alımı.Share Buyback

Bir şirketin kendi paylarını piyasadan satın alarak dolaşımdaki pay sayısını azaltmasıdır.

Hisse Senedi.Share / Stock

Bir anonim şirketin sermayesinin belirli bir oranını temsil eden ve ortaklık hakkı veren kıymetli evraktır.

İç Verim Oranı.Internal Rate of Return (IRR)

Bir yatırımın net bugünkü değerini sıfıra eşitleyen iskonto oranıdır.

İçerden Öğrenenlerin Ticareti.Insider Trading

Şirket hakkında kamuya açıklanmamış bilgilere sahip kişilerin bu bilgiyi kullanarak işlem yapmasıdır; yasa dışıdır.

İflas.Bankruptcy

Bir şirketin borçlarını ödeyemez duruma gelerek mahkeme kararıyla tasfiye sürecine girmesidir.

İhraç.Issuance

Bir şirketin veya kurumun menkul kıymet çıkararak yatırımcılara sunmasıdır.

İkincil Halka Arz.Secondary Public Offering

Borsada zaten işlem gören bir şirketin, mevcut ortaklara ait payların veya yeni ihraç edilen payların tekrar halka arz edilmesidir.

İkincil Piyasa.Secondary Market

Daha önce ihraç edilmiş menkul kıymetlerin yatırımcılar arasında alınıp satıldığı piyasadır (borsa gibi).

İskonto.Discount

Bir varlığın gerçek veya nominal değerinin altında bir fiyattan işlem görmesidir.

İşlem Gören Şirket.Listed Company

Paylarının borsada işlem görmesi için gerekli şartları sağlamış ve kote edilmiş şirketi ifade eder.

İşlem Hacmi.Trading Volume

Belirli bir zaman diliminde el değiştiren pay adedi veya tutarını ifade eder.

İştirak.Subsidiary / Affiliate

Bir şirketin sermayesinde başka bir şirketin belirli oranda pay ve etkiye sahip olduğu ortaklık ilişkisidir.

İtibari Değer.Nominal (Par) Value

Bir payın üzerinde yazılı olan, sermaye payını temsil eden değeridir.

Japon Mumu Grafiği.Candlestick Chart

Açılış, kapanış, en yüksek ve en düşük fiyatları tek bir sembolle gösteren, kökeni Japonya'ya dayanan teknik analiz grafik türüdür.

Jeopolitik Risk.Geopolitical Risk

Ülkeler veya bölgeler arası siyasi gerginlik ve çatışmaların piyasalar üzerinde yarattığı belirsizlik ve riski ifade eder.

Kaldıraç.Leverage

Yatırımcının kendi öz kaynağından daha büyük tutarlı pozisyon almasını sağlayan, kredi veya türev araçlarla oluşturulan çarpan etkisidir.

Kapanış Fiyatı.Closing Price

Bir hisse senedinin ilgili işlem gününde gerçekleşen son işlem fiyatını ifade eder.

Kâr Payı (Temettü).Dividend

Şirketin elde ettiği kârdan ortaklarına, sahip oldukları pay oranında yaptığı nakdi veya bedelsiz pay dağıtımıdır.

Katma Değer.Value Added

Bir işletmenin üretim sürecinde girdilere eklediği ek ekonomik değeri ifade eder.

Kayıtlı Sermaye.Registered Capital

Şirketin esas sözleşmesinde belirtilen ve yönetim kurulu kararıyla belirli bir tavana kadar artırılabilecek sermaye tavanını ifade eder.

Kısa Vadeli Yükümlülük.Current Liability

Bir yıl içinde ödenmesi gereken borç ve yükümlülükleri ifade eder.

Konsolide Bilanço.Consolidated Balance Sheet

Bir ana şirket ile bağlı ortaklıklarının varlık ve yükümlülüklerinin birleştirilerek sunulduğu finansal tablodur.

Kotasyon.Listing

Bir menkul kıymetin borsada işlem görebilmesi için gerekli şartları sağlayarak kote edilmesi sürecidir.

Kredi Notu.Credit Rating

Bir şirketin veya ülkenin borç ödeme kapasitesinin bağımsız derecelendirme kuruluşlarınca notlandırılmasıdır.

Küçük Yatırımcı.Retail Investor

Kurumsal olmayan, bireysel olarak yatırım yapan yatırımcıyı ifade eder.

Kur Farkı.Exchange Rate Difference

Farklı tarihlerdeki döviz kurları arasındaki değişimden doğan kâr veya zarar tutarıdır.

Kurumsal Yatırımcı.Institutional Investor

Emeklilik fonları, sigorta şirketleri, yatırım fonları gibi büyük hacimli portföyleri profesyonelce yöneten kuruluşları ifade eder.

Leasing (Finansal Kiralama).Financial Leasing

Bir varlığın mülkiyeti kiralayan şirkette kalarak, belirli bir bedel karşılığında kullanım hakkının kiracıya devredildiği finansman yöntemidir.

Likidasyon.Liquidation

Bir şirketin veya pozisyonun varlıklarının nakde çevrilerek tasfiye edilmesi sürecidir.

Likidite.Liquidity

Bir varlığın fiyatında önemli bir değişikliğe yol açmadan hızlıca nakde dönüştürülebilme kolaylığını ifade eder.

Likidite Riski.Liquidity Risk

Bir varlığın istenilen zamanda, makul bir fiyattan nakde dönüştürülememe riskidir.

Likit Varlık.Liquid Asset

Kısa sürede ve değer kaybı olmadan nakde çevrilebilen varlıkları ifade eder.

Limit Emir.Limit Order

Yatırımcının belirlediği fiyat veya daha iyi bir fiyattan gerçekleşmesini istediği alım/satım emri türüdür.

Listeleme.Listing

Bir şirketin paylarının borsada işlem görmeye başlaması sürecidir.

Long Pozisyon.Long Position

Bir varlığın fiyatının yükseleceği beklentisiyle satın alınarak elde tutulmasıdır.

Lot.Lot

Borsada işlem yapılabilen en küçük standart pay adedi birimini ifade eder.

Lot Büyüklüğü.Lot Size

Bir emrin borsaya iletilebilmesi için gereken standart pay adedi birimini ifade eder.

Makroekonomi.Macroeconomics

Enflasyon, büyüme, işsizlik gibi bir bütün olarak ekonominin işleyişini inceleyen iktisat dalıdır.

Mali Tablo Dipnotları.Notes to Financial Statements

Finansal tablolardaki kalemlere ilişkin ayrıntılı açıklamaların yer aldığı bölümdür.

Maliyet.Cost

Bir varlığın elde edilmesi veya üretilmesi için katlanılan parasal tutarı ifade eder.

Marj.Margin

Aracı kurumdan kredi kullanarak işlem yapabilmek için yatırımcının bloke etmesi gereken teminat tutarını ifade eder.

Marj Çağrısı.Margin Call

Kredili işlemlerde teminat oranının belirlenen seviyenin altına düşmesi durumunda yatırımcıdan ek teminat talep edilmesidir.

Mavi Çip Hisse.Blue Chip

Piyasa değeri yüksek, finansal olarak güçlü ve genellikle istikrarlı getiri sunan büyük ölçekli şirket hisselerini ifade eder.

Menkul Kıymet.Security

Ortaklık veya alacaklılık hakkı veren, standart şekilde ihraç edilen ve alınıp satılabilen kıymetli evrak türüdür (hisse senedi, tahvil gibi).

Merkez Bankası.Central Bank

Bir ülkenin para politikasını yürüten, banknot basma yetkisine sahip resmi kurumdur.

Minimum Fiyat Adımı.Minimum Price Tick

Bir hisse senedinin fiyatının değişebileceği en küçük birim tutarı ifade eder.

Model Portföy.Model Portfolio

Belirli bir yatırım stratejisine göre oluşturulmuş, örnek nitelikte hisse senedi ağırlıklarını gösteren portföydür.

Momentum.Momentum

Bir fiyat hareketinin hızını ve gücünü ölçen teknik analiz göstergesidir.

Muhasebe.Accounting

Bir işletmenin mali işlemlerini kaydetme, sınıflandırma ve raporlama sürecidir.

Nakit Akışı.Cash Flow

Bir işletmeye belirli bir dönemde giren ve çıkan nakit hareketlerinin toplamını ifade eder.

Nakit Rezervi.Cash Reserve

Bir şirketin veya bankanın olası ihtiyaçlar için elinde bulundurduğu likit nakit tutarını ifade eder.

Nakit Temettü.Cash Dividend

Şirket kârının ortaklara nakit olarak dağıtılmasıdır.

Negatif Ayrışma.Negative Divergence

Fiyat yükselirken teknik göstergenin düşüş göstermesi, olası bir trend zayıflamasına işaret eden durumdur.

Net Aktif Değer.Net Asset Value (NAV)

Bir fonun veya şirketin toplam varlıklarından borçları düşüldükten sonra kalan değeridir.

Net Kâr.Net Profit

Bir şirketin tüm gelir ve giderleri ile vergi yükümlülükleri düşüldükten sonra kalan kâr tutarıdır.

Net Satışlar.Net Sales

Brüt satışlardan iade ve iskontoların düşülmesiyle bulunan satış tutarıdır.

Niceliksel Genişleme.Quantitative Easing

Merkez bankalarının piyasaya likidite sağlamak amacıyla tahvil ve diğer varlıkları satın alarak para arzını artırdığı politikadır.

Nominal Faiz Oranı.Nominal Interest Rate

Enflasyondan arındırılmamış, üzerinde anlaşılan ham faiz oranını ifade eder.

Nötr Görünüm.Neutral Outlook

Bir analistin veya kurumun bir hisse için ne yükseliş ne düşüş öngörmediği tarafsız değerlendirmesidir.

Ödeme Gücü.Solvency

Bir şirketin uzun vadeli borçlarını ödeyebilme kapasitesini ifade eder.

Ödenmiş Sermaye.Paid-in Capital

Ortakların şirkete fiilen ödediği sermaye tutarını ifade eder.

Öngörü (Kâr Beklentisi).Guidance

Şirketlerin gelecek döneme ilişkin finansal performans beklentilerini kamuya açıklamasıdır.

Opsiyon.Option

Sahibine, belirli bir varlığı önceden belirlenmiş fiyattan, belirli bir vadede alma veya satma hakkı (yükümlülük değil) veren türev araçtır.

Organize Piyasa.Organized Market

İşlemlerin belirli kurallar çerçevesinde, resmi ve denetimli bir yapı altında gerçekleştiği piyasayı ifade eder (borsa gibi).

Ortaklık Payı.Equity Stake

Bir yatırımcının bir şirketteki sahiplik oranını ifade eder.

Ortalama Maliyet.Average Cost

Farklı fiyatlardan yapılan alımların toplam tutarının, toplam adede bölünmesiyle bulunan birim maliyettir.

Örtülü Kazanç Aktarımı.Disguised Profit Distribution

Şirketin ilişkili taraflarla piyasa koşullarına uymayan işlemler yoluyla dolaylı olarak kaynak aktarmasıdır; SPK mevzuatında düzenlenen bir kavramdır.

Oynaklık.Volatility

Bir varlığın fiyatının belirli bir dönemdeki dalgalanma derecesini ifade eder.

Öz Kaynak.Equity / Shareholders' Equity

Şirket varlıklarından tüm borçlar düşüldükten sonra ortaklara ait kalan tutardır.

Öz Sermaye Kârlılığı.Return on Equity (ROE)

Net kârın öz kaynaklara bölünmesiyle hesaplanan, şirketin öz kaynaklarını ne kadar verimli kullandığını gösteren orandır.

Para Politikası.Monetary Policy

Merkez bankalarının faiz oranları ve para arzı gibi araçlarla ekonomiyi yönlendirmek için uyguladığı politikadır.

Pay (Hisse Senedi).Share

Bir anonim şirket sermayesinin belirli bir birimini temsil eden ortaklık aracıdır.

Pay Geri Alım Programı.Share Buyback Program

Şirketin kendi paylarını belirli bir süre ve bütçe dahilinde piyasadan satın almasını öngören programdır.

Performans.Performance

Bir yatırımın veya portföyün belirli bir dönemdeki getiri sonucunu ifade eder.

Piyasa Değeri.Market Capitalization

Bir şirketin toplam pay sayısının, güncel pay fiyatıyla çarpılmasıyla bulunan toplam değeridir.

Piyasa Emri.Market Order

Yatırımcının, mevcut en iyi fiyattan derhal gerçekleşmesini istediği alım/satım emridir.

Piyasa Yapıcı.Market Maker

Belirli bir menkul kıymet için sürekli alım-satım kotasyonu vererek piyasaya likidite sağlayan kuruluştur.

Portföy.Portfolio

Bir yatırımcının sahip olduğu farklı varlıklardan oluşan yatırım bütününü ifade eder.

Portföy Çeşitlendirmesi.Portfolio Diversification

Riski azaltmak amacıyla yatırımların farklı varlık sınıfları arasında dağıtılmasıdır.

Pozisyon.Position

Bir yatırımcının bir varlıkta sahip olduğu alım (long) veya satım (short) durumunu ifade eder.

Prim.Premium

Bir varlığın gerçek veya nominal değerinin üzerinde bir fiyattan işlem görmesidir.

Quant Strateji.Quantitative Strategy

Matematiksel modeller ve algoritmalar kullanılarak oluşturulan, insan duygusundan arındırılmış yatırım stratejisidir.

Rasyo (Finansal Oran).Financial Ratio

Finansal tablo kalemlerinin birbirine oranlanmasıyla elde edilen ve şirket performansını analiz etmede kullanılan ölçüttür.

Rating Kuruluşu.Rating Agency

Şirket ve ülkelerin kredi notlarını belirleyen bağımsız derecelendirme kuruluşudur.

Reel Faiz.Real Interest Rate

Nominal faiz oranından enflasyon etkisi arındırıldıktan sonra kalan faiz oranıdır.

Reel Getiri.Real Return

Enflasyondan arındırılmış, satın alma gücü cinsinden hesaplanan yatırım getirisidir.

Referans Fiyat.Reference Price

Bir işlem gününde fiyat sınırlarının hesaplanmasına esas alınan baz fiyatı ifade eder.

Repo.Repurchase Agreement

Bir menkul kıymetin belirli bir vadede geri alım taahhüdüyle satılması işlemidir; kısa vadeli fonlama aracıdır.

Rezerv.Reserve

Bir şirketin veya kurumun ileride kullanmak üzere ayırdığı kaynak veya fon tutarını ifade eder.

Risk.Risk

Bir yatırımın beklenen getirisinden sapma olasılığını ve belirsizliği ifade eder.

Risk İştahı.Risk Appetite

Bir yatırımcının veya kurumun katlanmaya razı olduğu risk düzeyini ifade eder.

Riskten Korunma.Hedging

Mevcut bir pozisyonun taşıdığı riski azaltmak için ters yönlü işlem yapılmasıdır.

Sat Opsiyonu.Put Option

Sahibine, dayanak varlığı önceden belirlenmiş fiyattan satma hakkı veren opsiyon türüdür.

Satış Geliri.Sales Revenue

Bir şirketin mal veya hizmet satışından elde ettiği toplam geliri ifade eder.

Şeffaflık.Transparency

Şirketlerin yatırımcıları bilgilendirmek amacıyla finansal ve operasyonel bilgileri zamanında ve doğru şekilde kamuya açıklama ilkesidir.

Senet.Note / Promissory Note

Borçlunun alacaklıya belirli bir tutarı belirli bir vadede ödeyeceğini taahhüt ettiği kıymetli evraktır.

Sermaye.Capital

Bir şirketin faaliyetlerini sürdürmek için ortaklarınca konulan veya borçlanma yoluyla sağlanan kaynakların tümünü ifade eder.

Sermaye Artırımı.Capital Increase

Bir şirketin ödenmiş sermayesini bedelli veya bedelsiz yollarla artırmasıdır.

Sermaye Piyasası.Capital Market

Orta ve uzun vadeli fon arz ve talebinin menkul kıymetler aracılığıyla karşılaştığı piyasadır.

Şirket Birleşmesi.Merger

İki veya daha fazla şirketin tek bir tüzel kişilik altında birleşmesidir.

Şirket Devralma.Acquisition

Bir şirketin başka bir şirketin pay çoğunluğunu veya kontrolünü ele geçirmesidir.

Spekülasyon.Speculation

Fiyat hareketlerinden kısa vadede kâr elde etmek amacıyla, yüksek risk taşıyan işlemler yapılmasıdır.

Stop-Loss Emri.Stop-Loss Order

Zararı sınırlamak amacıyla, fiyat belirli bir seviyeye ulaştığında otomatik olarak satış yapılmasını sağlayan emir türüdür.

Swap İşlemi.Swap

İki tarafın belirli varlık veya nakit akışlarını önceden belirlenen koşullarla değiştirdiği türev sözleşmedir.

Taban Fiyat.Floor Price

Bir hisse senedinin bir işlem gününde inebileceği en düşük fiyat sınırını ifade eder.

Tahvil.Bond

Vadesi bir yıldan uzun olan, ihraççının belirli bir tutarı ve faizi geri ödemeyi taahhüt ettiği borçlanma aracıdır.

Takas.Settlement / Clearing

Borsada gerçekleşen işlemler sonucunda menkul kıymet ve nakdin taraflar arasında el değiştirmesi sürecidir.

Tasfiye.Liquidation

Bir şirketin faaliyetine son vererek varlıklarının satılıp borçlarının ödenmesi ve kalanın ortaklara dağıtılması sürecidir.

Tavan Fiyat.Ceiling Price

Bir hisse senedinin bir işlem gününde çıkabileceği en yüksek fiyat sınırını ifade eder.

Teknik Analiz.Technical Analysis

Geçmiş fiyat ve hacim verilerini kullanarak gelecekteki fiyat hareketlerini tahmin etmeye çalışan analiz yöntemidir.

Temel Analiz.Fundamental Analysis

Bir şirketin finansal tabloları, sektörü ve ekonomik koşulları incelenerek gerçek değerinin belirlenmeye çalışıldığı analiz yöntemidir.

Temettü Verimi.Dividend Yield

Hisse başına dağıtılan temettünün, pay fiyatına bölünmesiyle bulunan orandır.

Ters Yönlü İşlem.Offsetting Transaction

Mevcut bir pozisyonu kapatmak amacıyla, ilk işlemin tam tersi yönde yapılan işlemi ifade eder.

Toplam Getiri.Total Return

Fiyat artışı ile temettü gelirinin toplamından oluşan yatırım getirisidir.

Trend.Trend

Fiyatların belirli bir yönde (yukarı, aşağı veya yatay) sürdürdüğü hareket eğilimini ifade eder.

Türev Araç.Derivative Instrument

Değeri başka bir varlığın (dayanak varlık) fiyatından türetilen finansal sözleşmedir (opsiyon, vadeli işlem gibi).

Üçgen Formasyonu.Triangle Pattern

Fiyat hareketlerinin daralan bir bant içinde sıkıştığı, kırılım öncesi teknik analiz formasyonudur.

Ücret (İşlem Ücreti).Transaction Fee

Yatırımcının aracı kurum ve borsaya işlemleri karşılığında ödediği bedeldir.

Uçuculuk.Uçuculuk

Bir varlığın fiyatındaki dalgalanma derecesini ifade eden, oynaklık ile eş anlamlı kullanılan öz Türkçe bir terimdir.

Uluslararası Piyasalar.International Markets

Farklı ülkelerdeki borsa ve finansal piyasaların genelini ifade eder.

Unvan Değişikliği.Company Name Change

Bir şirketin ticaret unvanını değiştirerek bu değişikliği Kamuyu Aydınlatma Platformu üzerinden yatırımcılara duyurmasıdır.

Üye (Borsa Üyesi).Exchange Member

Borsada işlem yapma yetkisine sahip, borsaya üye olmuş aracı kurumu ifade eder.

Uyum Riski.Compliance Risk

Bir şirketin yasal düzenlemelere uymamasından kaynaklanabilecek riskleri ifade eder.

Uzlaşma.Settlement

Taraflar arasında bir işlemin şartlarının netleştirilerek nihai olarak sonuçlandırılmasıdır.

Uzlaşma Fiyatı.Settlement Price

Vadeli işlem ve opsiyon piyasasında, gün sonunda pozisyonların kâr/zarar hesaplaması için esas alınan resmi fiyatı ifade eder.

Uzun Vadeli Yatırım.Long-Term Investment

Yatırımcının bir varlığı yıllar mertebesinde elinde tutarak değer artışından faydalanmayı hedeflediği yatırım stratejisidir.

Vade.Maturity

Bir finansal enstrümanın anaparasının ve varsa faizinin ödeneceği tarihi ifade eder.

Vadeli İşlem.Futures Transaction

Bir varlığın gelecekteki bir tarihte, önceden belirlenmiş fiyattan alınıp satılmasını öngören sözleşmedir.

Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP).Derivatives Market

Borsa İstanbul bünyesinde vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin işlem gördüğü piyasadır.

Varant.Warrant

Sahibine, belirli bir dayanak varlığı önceden belirlenmiş fiyattan alma veya satma hakkı veren, borsada işlem gören menkul kıymettir.

Varlık.Asset

Bir kişi veya kurumun sahip olduğu, ekonomik değeri bulunan tüm kaynakları ifade eder.

Vekaleten Oy Kullanma.Proxy Voting

Bir ortağın genel kurulda oy hakkını başka bir kişiye vekalet vererek kullandırmasıdır.

Vergi.Tax

Devletin kamu harcamalarını finanse etmek amacıyla gerçek ve tüzel kişilerden aldığı zorunlu mali yükümlülüktür.

Vergi Kalkanı.Tax Shield

Borç faizleri gibi vergiden düşülebilen giderlerin, şirketin vergi yükünü azaltıcı etkisini ifade eder.

Verim Eğrisi.Yield Curve

Farklı vadelerdeki tahvillerin getirilerini gösteren, ekonomik beklentiler hakkında bilgi veren eğridir.

Volatilite.Volatility

Bir varlığın fiyatının belirli bir dönemde ne ölçüde dalgalandığını gösteren istatistiksel ölçüttür.

Wall Street.Wall Street

ABD'nin New York kentinde bulunan, dünyanın en büyük finans merkezlerinden biri olarak kabul edilen cadde ve bu bölgedeki finans kuruluşlarını simgeleyen kavramdır.

XBRL.eXtensible Business Reporting Language

Şirketlerin finansal raporlarını standart ve elektronik ortamda paylaşabilmesini sağlayan dijital raporlama dili/standardıdır.

Yabancı Yatırımcı.Foreign Investor

Ülke dışından, yerel piyasalarda yatırım yapan gerçek veya tüzel kişileri ifade eder.

Yakın İzleme Pazarı.Watch List Market

Kamuyu aydınlatma yükümlülüklerini yerine getirmede sorun yaşayan veya belirli risklere sahip şirket paylarının yatırımcıyı uyarmak amacıyla işlem gördüğü pazar segmentidir.

Yatırım.Investment

Gelecekte gelir veya değer artışı elde etmek amacıyla bugünden kaynak ayrılmasıdır.

Yatırım Danışmanlığı.Investment Advisory

Yatırımcılara sermaye piyasası araçları konusunda kişiye özel tavsiyelerde bulunma faaliyetidir.

Yatırım Fonu.Investment Fund

Yatırımcılardan toplanan kaynaklarla çeşitli varlıklara yatırım yapan, profesyonel yönetime sahip ortak yatırım aracıdır.

Yatırım Ortaklığı.Investment Trust

Sermaye piyasası araçlarından oluşan portföyleri işletmek amacıyla kurulan anonim şirket türüdür.

Yatırımcı.Investor

Getiri elde etmek amacıyla sermayesini menkul kıymetlere veya diğer varlıklara yatıran kişi veya kurumu ifade eder.

Yatırımcı İlişkileri.Investor Relations

Şirketlerin mevcut ve potansiyel yatırımcılarla iletişimini yürüten birim veya faaliyet alanıdır.

Yeniden Değerleme.Revaluation

Bir varlığın kayıtlı değerinin, güncel piyasa koşullarına göre yukarı yönlü olarak güncellenmesidir.

Yıldız Pazar.Star Market

Borsa İstanbul'da, halka açık piyasa değeri ve diğer kriterler bakımından en üst segmentte yer alan şirket paylarının işlem gördüğü pazardır (BIST Stars).

Yönetim Kurulu.Board of Directors

Genel kurul tarafından seçilen ve şirketi yönetme, temsil etme yetkisine sahip organı ifade eder.

Yükseliş Trendi.Uptrend

Fiyatların art arda daha yüksek tepe ve diplerle seyrettiği eğilimi ifade eder.

Yükümlülük.Liability

Bir şirketin üçüncü kişilere karşı yerine getirmesi gereken mali borçlarını ifade eder.

Zaman Serisi Analizi.Time Series Analysis

Geçmiş verilerin zaman içindeki değişimini inceleyerek gelecek tahminleri yapmaya çalışan istatistiksel yöntemdir.

Zarar.Loss

Bir yatırımın veya şirket faaliyetinin, giderlerin gelirleri aşması sonucu ortaya çıkan negatif sonucudur.

Zararın Realizasyonu.Realized Loss

Bir yatırımın zararda satılarak defter üzerindeki (kâğıt üzerindeki) zararın fiilen gerçekleşmiş zarara dönüştürülmesidir.

Zayıflayan Trend.Weakening Trend

Bir fiyat hareketinin yönünü koruduğu ancak gücünü kaybettiği, olası bir dönüşün habercisi olabilecek durumdur.

Zirve Fiyat.Peak Price

Bir varlığın belirli bir dönemde ulaştığı en yüksek fiyat seviyesini ifade eder.

Zımni Volatilite.Implied Volatility

Opsiyon fiyatlarından türetilen, piyasanın gelecekteki fiyat dalgalanmasına ilişkin beklentisini yansıtan ölçüttür.

Zorunlu Çağrı.Mandatory Tender Offer

Bir şirkette kontrolü ele geçiren ortağın, diğer pay sahiplerinin paylarını da belirli bir fiyattan satın almayı teklif etme yükümlülüğüdür.

Zorunlu Tasfiye.Compulsory Liquidation

Bir şirketin yasal zorunluluk veya mahkeme kararıyla faaliyetine son verilerek varlıklarının nakde çevrilmesidir.

Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Post Type Selectors